მედიცინის ისტორია

NOTA BENE

MEDICAL IT

არქივი

მიმოხილვა

პრაქტიკოსის გვერდი

თარგმანი

კვლევა

იშვიათი სინდრომი

ადამიანი და გარემო

სამედიცინო ბიულეტენი

CASE REPORT


ძებნისთვის ჩაწერეთ
4 ან მეტი სიმბოლო



ნანოტექნოლოგიები და ნანომედიცინა [5.00]

ტაკოცუბოს კარდიომიოპათია [5.00]

ფილტვების ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადების ინფექციური გამწვავების მკურნალობის ასპექტები [5.00]

ფარისებრი ჯირკვლის კვანძები: კლინიკური მნიშვნელობა, დიაგნოსტიკა და მკურნალობა [5.00]

თირკმლის მწვავე ინფარქტი, როგორც წელის ტკივილის ერთ-ერთი მიზეზი [0.00]


ფარისებრი ჯირკვლის კვანძები: კლინიკური მნიშვნელობა, დიაგნოსტიკა და მკურნალობა [43188]

მედეადან მითრიდატემდე [8484]

ენდემიური ჩიყვი საქართველოში*) [8298]

ნანოტექნოლოგიები და ნანომედიცინა [7203]

ტაკოცუბოს კარდიომიოპათია [6583]


თემების რაოდენობა: 13
კომენტარები: 3

ნანოტექნოლოგიები და ნანომედიცინა

ავტორი: ნ. გაფრინდაშვილი, დ. ჯიქია
თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი

>>  ნახევარი საუკუნის წინ ვერავინ იფიქრებდა, რომ სამყაროში არსებობს იმაზე უფრო მცირე, ვიდრე უბრალოდ „მცირე ნაწილაკია“ და ეს რაღაც „უმცირესი“ ნახევარი საუკუნის შემდეგ მეცნიერების ყველა დარგში გადატრიალებას მოახდენდა. მხოლოდ 1959 წელს ცნობილმა ამერიკელმა ფიზიკოს-თეორეტიკოსმა, რიჩარდ ფეინმანმა გამოთქვა მოსაზრება „უმცირესი ფორმების გასაოცარი სამყაროს“ არსებობის შესახებ. იმავე წელს, თავის ცნობილ ლექციაში „იქ, ქვემოთ დიდი სივრცეა“ აღნიშნა ამ ნაწილაკების გამოყენების შესაძლებლობა მედიცინაში. უკანასკნელ წლებში ფეინმანის მოსაზრება რეალობად იქცა. მართალია, ჩვენ ჯერ კიდევ შორს ვართ მის მიერ აღწერილი პროცესისგან, რომ შესაძლებელია უმცირესი ტექნოლოგიის დახმარებით მოვხვდეთ სისხლის მიმოქცევის სისტემაში, მივაღწიოთ გულამდე და ვაწარმოოთ ოპერაცია გულის სარქვლებზე, მაგრამ მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ 2015 წლისთვის ეს უკვე რეალურად განხორციელებადი იქნება.


• ნანოტექნოლოგია მულტიდისციპლინარული მეცნიერებაა: მოიცავს ქიმიას, ბიოლოგიას, მედიცინას, ფიზიკას, კომპიუტერულ ტექნოლოგიებს, ინჟინერიას, რისთვისაც იყენებს 1-100ნმ ზომის მოლეკულებს და სტრუქტურულ ნაწილაკებს;
• ნანოტექნოლოგიების გასავითარებლად 2002 წელს აშშ გამოყო 465 მილიონი ამერიკული დოლარი, ხოლო 2004 წელს 600 მილიონი;
• ნანოტექნოლოგია პრიორიტეტია ისეთი კომპანიებისთვის, როგორიცაა: HP, Intel, Motorola, IBM, NEC და სხვ.
• რამდენიმე მნიშვნელოვანი კვლევა, რომელთა ავტორებს გადაეცა ნობელის პრემია, დაკავშირებული იყო ნანოტექნოლოგიასთან;
• ნანოტექნოლოგიური საშუალებები უკვე გამოჩნდა ბაზარზე. ასეთებია, მაგ. სახის და ნამზეურის მისაღები კრემები, ტენისის ბურთები და სხვ.

სურათი 1. 3D აბსტრაქციები ნანომედიცინის თემაზე

რა არის ნანოტექნოლოგია? (სურათი 1).

რა არის ნანო?
• 1ნმ =1/1 000 000 000 მ (10-9 მ);
• ადამიანის თმის ღერის დიამეტრი 50 000 ნმ-ია;
• ადამიანის თვალს შეუძლია მინიმუმ 10 000 ნმ ზომის ობიექტი გარჩევა;
• წყალბადის 10 მოლეკულა სიგრძეში არის1 ნმ;

ნანოტექნოლოგია, როგორც ტერმინი პირველად მოხსენიებულია 1974 წელს ტოკიოს მეცნიერებათა უნივერსიტეტის პროფესორის, ნორიო ტანიგუჩის მოხსენებაში „ნანოტექნოლოგიების ძირითადი კონცეფციის საფუძვლები“.

ნანოტექნოლოგია გამოყენებით მეცნიერებებსა და უახლეს ტექნოლოგიებზე დაფუძნებული დარგია და მისი მთავარი თემა საკითხის მოლეკულურ დონეზე მართვაა. ამ მიზნით იგი იყენებს უმცირეს ნაწილაკებს, მასშტაბით 1-დან 100 ნანომეტრამდე და ზომის შესაბამის სპეციალურად წარმოებულ მოწყობილობებს.
ნანოტექნოლოგიამ საკმაოდ ფართო არეალი მოიცვა. იგი გამოიყენება მეცნიერების სხვადასხვა დარგში: გამოყენებითი და გამოგონებითი ფიზიკა, კოლოიდური მეცნიერებები, მოლეკულური ქიმია, მედიცინა და ელექტრონიკაც კი.
ნანოტექნოლოგიებისადმი ხელახალი ინტერესის საფუძველი კოლოიდური მეცნიერებები და ახალი თაობის მიკროსკოპები გახდა. ელექტრონების ნაკადით წარმოებულ ლითოგრაფიასთან ერთად ეს ხელსაწყოები საშუალებას იძლევა, ნანოსტრუქტურებზე საგანგებო მანიპულაციები ვაწარმოოთ და პარალელურად ახალ ფენომენს დავაკვირდეთ.
თანამედროვე წარმოებაში დღესდღეობით აპრობირებული ნანოტექნოლოგიური საშუალებები მოლეკულურ სტრუქტურებზე დაფუძნებული ბიოპოლიმერებისგან, ზედაპირების მეცნიერებებზე დაყრდნობით შექმნილი კომპიუტერული ჩიპებია (lab on a chip). კომერციული ფირმები ძირითადად კოლოიდურ ნანონაწილაკებს იყენებენ ისეთი საშუალებების საწარმოებლად, როგორიცაა მზისგან დამცავი ლოსიონები, კოსმეტიკუ- რი საშუალებები, ლაქაგამძლე ქსოვილები და ა.შ.
დასაბამი
ყველაფერი 1959 წლის 29 დეკემბერს, ქალაქ კალთეკში დაიწყო, სადაც ამერიკელ ფიზიკოსთა ასოციაციის შეხვედრაზე რ.ფეინმანმა გაახმიანა სრულიად უცნობი ნანოტექნოლოგიური მეცნიერების კონცეფცია (თუმცა ეს ტერმინი მოგვიანებით შემოიღეს). მან აღწერა პროცესი, რომლის მიხედვითაც მანიპულატორების გამოყენებით შესაძლებელია ორგანიზმში ცალკეული ატომის და მოლეკულის გარკვეულ ადგილამდე მიტანა და აღნიშნა, რომ ამ პროცესის განსახორციელებლად საჭიროა ბუნებრივი ცვლადი სიდიდეების, მაგ.: გრავიტაციის შედარებით ნაკლებად, ხოლო ვან-დერ-ვაალსის მიზიდულობის ძალების კი უფრო აქტიურად გამოყენება. ეს იდეა, რეალობას მოწყვეტილი ნამდვილად არ იყო და მოგვიანებით საფუძვლად დაედო ნანოტექნოლოგიას.
ნანოტექნოლოგია, როგორც ტერმინი პირველად მოიხსენიება 1974 წელს ტოკიოს მეცნიერებათა უნივერსიტეტის პროფესორის, ნორიო ტანიგუჩის მოხსენებაში „ნანოტექნოლოგიების ძირითადი კონცეფციის საფუძვლები“. მან აღნიშნა, რომ „ნანო-ტექნოლოგია ძირითადად მოიცავს სხვადასხვა ნივთიერების სეპარაციის, კონსოლიდაციის და დეფორმაციის პროცესებს ერთეული ატომების ან მოლეკულების დონეზე“. ნანოტექნოლოგიის, როგორც მეცნიერების რეალიზაცია კი XX საუკუნის 80-იან წლებში დაიწყო. 1986 წელს მოხდა ნახშირბადის ნანომილების დაპატენტება, რასაც მოჰყვა ნახევარგამტარული ნანოკრისტალების შესწავლა, ლითონთა ოქსიდების მრავალწერტილიანი ნანონაწილაკების რიცხვის ზრდა. ატომური მიკროსკოპიის გამოყენება ხუთი წლით გვიან დაიწყო.
ნანოტექნოლოგიური საშუალებების ძირითადი მახასიათებლები
ერთი ნანომეტრი (ნმ) არის მილიმეტრის ერთი მემილიონედი, ანუ 10-9 მეტრი. შედარებისათვის, ნახშირბადის ატომებს შორის არსებული ტიპური ბმის სიგრძე 12-15 ნმ ტოლია, დნმ-ის მოლეკულის ორმაგი ჯაჭვის დიამეტრი – 2ნმ-ია, მაშინ როცა ყველაზე პატარა ცოცხალი უჯრედული ფორმის – მიკოპლაზმის ბაქტერიის გენომის სიგრძე დაახლოებით 200 ნმ-ია.
მარტივიდან რთულამდე: ნანოტექნოლოგიური მექანიზმების შენება
თანამედროვე ბიოქიმია საშუალებას იძლევა, შეიქმნას ნებისმიერი სირთულის უმცირესი ზომის სტრუქტურა. ამის მაგალითი სინთეზური პოლიმერებია, რომლებიც აქტიურად გამოიყენება ნანოტექნოლოგიური საშუალებების დასამზადებლად.
არსებობს ნანოტექნოლოგიური მექანიზმების აწყობის ორი მთავარი მიდგომა: „ქვემოდან ზემოთ", სადაც მოწყობილობები და სტრუქტურები იგება მოლეკულური კომპონენტებისგან, რომელთა ქიმიური სტრუქტურის აწყობა ხდება მოლეკულების შეცნობის პრინციპის საფუძველზე და „ზემოდან ქვემოთ“, სადაც ნანო-ობიექტების აწყობა ხდება უფრო დიდი ზომის მასალებისაგან ატომური დონის კონტროლის გარეშე.
ნანოტექნოლოგიური საშუალების დამზადებისას ცდილობენ შეარჩიონ უჟანგავი მეტალები და მყარი მასალები, თუმცა ასეთი ნივთიერებების შემცველი მოწყობილობებიც შეიძლება არ იყო იდეალური, რადგან რბილი ნივთიერება შესაძლოა გამჭვირვალე გახდეს (სპილენძი), ინერტული მასალა დაიშალოს (პლატინა), მყარი ნივთიერება ოთახის ტემპერატურაზე გახდეს თხევადი (ოქრო), იზოლატორი იქცეს გამტარად (სილიკონი).
ნანომასალები
ეს არის მასალა, რომლის ზომა მოლეკულების, ან მათთან მიახლოებული უმცირესი ნაწილაკების ზომას არ აღემატება. სტრუქტურა კლასიკურია და იქმნება „ქვემოდან ზემოთ“ ან „ზემოდან ქვემოთ“ პრინციპით. უკანასკნელ წლებში შექმნეს ნანომასალა, რომელიც თავისი სტრუქტურით ძვლის ქსოვილის ანალოგია; ეს არის 8 ნმ დიამეტრის ბოჭკო, რომელიც კოლაგენის ბოჭკოს იმიტაციაა ჰიდროქსიაპატიტის ნანოკრისტალებით მინერალიზაციით. ადვილად უმაგრდება ძვლოვან ქსოვილს, რის გამოც მომავალში შესაძლებელია მისი გამოყენება „ძვლის წებოს“ ან „შპატის“ თვალსაზრისით. ასეთი ნანომასალების გამოყენების ერთერთი შესაძლო მიზეზი არის ის, რომ მისგან შეიძლება დამზადდეს ბიორეაქტორები ქსოვილების კულტივაციისათვის. საქმე იმაშია, რომ ასეთ ნანომასალაზე მიმაგრებული ქსოვილი ისწრაფვის დიფერენციაციისკენ და წარმოქმნის იგივე სპეციალიზაციის ან სხვა ტიპის ქსოვილს.
ნანოსტრუქტურები
ნანოსტრუქტურები (მაგ.: ნანორელიეფით დაფარული ზედაპირები) შეიძლება გამოვიყენოთ როგორც საფარველი და შიდა ქსოვილების შემცვლელად. მათ ორგანიზმი აღიქვამს, როგორც საკუთარს და ემაგრება ამ ზედაპირს.
ნანონაწილაკები (სურათი 2).
შეიძლება შეიქმნას უამრავი ნივთიერებისაგან; ასეთებია ლიპოსომები, პოლიმერული კონიუგატები, პოლიმერული მიცელები.
მიკროკაფსულები
მიკროკაფსულების შესაქმნელად გამოიყენება ფორებიანი მემბრანები. მიკროკაფსულის საშუალებით კი შესაძლებელია უამრავი ნივთიერების ტრანსპორტირება ორგანიზმში, მაგ.: ფარმაკოლოგიური პრეპარატები, შესაძლებელია ორგანიზმში არსებული სითხეების ფილტრაცია ტოქ- სინებისა და ვირუსებისგან.
ნანოსფერო
ამერიკულმა კომპანიამ C-Sixty Inc. ჩაატარა პრეკლინიკური გამოცდა ნანოსფერო C60-ზე, მასზე ქიმიური ჯგუფები მოწესრიგებულადაა განლაგებული. ეს ჯგუფები შერჩეულია ისეთი წესით, რომ მიმართული იყოს სხვადასხვა ბიოლოგიურ სამიზნეზე. მოქმედების სპექტრი საკმაოდ ფართოა: ვირუსული, ონკოლოგიური, ნეიროდეგენერაციული დაავადებები, ოსტეოპოროზი, ძვალ-სახსართა დაავადებები. მაგ.: ნანოსფეროს შიგნით შეუძლია შეაკავოს რადიოაქტიუ- რი ელემენტი, ხოლო ზედაპირზე – სიმსივნური უჯრედები. კვლევები ამჟამად ტარდება რუსეთში, ექსპერიმენტული მედიცინის ინსტიტუტში (სანკტ-პეტერბურგი), სადაც შექმნილია პოლივინილპიროლიდონის შიგთავსის მქონე ფულერები. ასეთი ნაერთი წყალში კარგად ხსნადია, ხოლო შიგთავსი თავისი სტრუქტურით ახლოსაა C60-თან. შედეგად ვიღებთ სითხეში კარგად ხსნად, მაღალი ანტივირუსული აქტივობის მაასალას. იქიდან გამომდინარე, რომ საკუთრივ პოლივინილპიროლიდონს არ გააჩნია ანტივირუსული მოქმედება, მთელი აქტივობა მიეწერება C60-ს. მისი ეფექტური დოზა ფულერებში შეადგენს დაახლოებით 5 მკგ/მლ-ს, რაც მნიშვნელოვნად დაბალია გრიპის ვირუსnს გამანადგურებელ რემანტადინთან შედარებით (25 მკგ/მლ). ასევე აღსანიშნავია, რომ ნანოსფერო მოქმედებს როგორც А, ისე В ტიპის, რემანტადინი კი მხოლოდ А ტიპის გრიპის ვირუსზე. ნანოსფეროების გამოყენება შესაძლებელია სხვადასხვა სადიაგნოსტიკო მეთოდშიც,მაგ.: რენტგენოკონტრასტირება, გარკვეული უჯრედის ზედაპირზე მიმაგრების შემდეგ ნანოსფერო მას ხილვადს ხდის.
დენდრიმერები
განსაკუთრებულ ინტერესს იწვევს დენდრიმერები. ისინი თავის მხრივ პოლიმერების ახალ ტიპს წარმოადგენენ. მათ უჩვეულო სტრუქტურა აქვთ. რამდენადაც გასაკვირი არ უნდა იყოს, დენდრიმერის პირველი ვარიანტი XX ს. 50-იან წლებში შეიქმნა, მისი შედარებით სრულყოფილი ვარიანტი კი 80-იან წლებში. ტერმინი „დენდრიმერიც“ უფრო ძველია, ვიდრე „ნანოტექნოლოგია“.
მიკრო- და ნანოკაფსულები
ეს არის მინიატურული კაფსულები (1მკმ) ნანოფორებით, რომლებიც გამოიყენება ფარმაკოლოგიური პრეპარატების მისატანად ორგანიზმის ნებისმიერ ადგილას. ასეთი მიკროკაფსულები უკვე გამოიყენება ინსულინის მისაწოდებლად და მისი ფიზიოლოგიური პროდუქციის სარეგულაციოდ პირველი ტიპის დიაბეტის დროს. კაფსულები დაახლოებით 6ნმ ზომისაა, რაც იცავს მათ ორგანიზმის იმუნური სისტემის ზემოქმედებისგან. შედარებით მარტივი კონსტრუქციის მიკროსკოპულ კაფსულებს თავის თავზე შეუძლიათ აიღონ ორგანიზმის მნიშვნელოვანი პროცესების გააქტივება და გახშირება.
ნანოგადამცემები
დღესდღეობით საკმაოდ ფართოდაა გავრცელებული ე.წ. ნანოგადამცემები – სილიკონის ბოჭკოები, რომლებიც შეიცავენ რეცეპტორებს სიმსივნის მარკერებისთვის, როგორიცაა მაგ. პროსტატის სპეციფიური ანტიგენი. ისინი საკმაოდ მგრძნობიარენი გამოდგნენ, რადგანაც შესძლეს გამოევლინათ მარკერები დაახლოებით ათ სიმსივნურ უჯრედში.
ნანოჯავშნები
ნანოჯავშნებს კვარცის გული და ლითონის გარსი აქვს. მისი შეყვანა ადამიანის ორგანიზმში სრულიად უსაფრთხოა. აქვს უმცირესი ზომა და ახასიათებს სელექციურობა სიმსივნური უჯრედების მიმართ. მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ შეძლებენ ნანოჯავშნებზე განათავსონ მოლეკულური კონიუგატები იმ ანტიგენების საწინააღმდეგოდ, რომელიც ექსპრესირებულია სიმსივნურ უჯრედებზე ან უშუალოდ სიმსივნურ უჯრედებში.
ნანორობოტები
ნანოტექნოლოგიის ერთ-ერთი მიღწევა მედიცინაში ნანორობოტების გამოყენებაა. მექანიზმი მდგომარეობს იმაში, რომ ნანორობოტებს აქვთ ორგანიზმში სახეცვლილ უჯრედებამდე შეღწევის საშუალება. ასეთი „მომავლის ნანორობოტი“, რომელზეც ამჟამად მიმდინარეობს მუშაობა, არის 0.5-3 მიკრომეტრის ზომის ნაწილაკი (ეს არის მაქსიმალური ზომა, რომელსაც კაპილარში გაძრომა შეუძლია). მისი მთავარი შემადგენელი კომპონენტი იქნება ნახშირბადის მოლეკულა (ალმა- სი, გრაფიტი). პროცესის მიმდინარეობაზე დაკვირვებას მაგნიტური რეზონანსის საშუალებით ახორციელებენ. ულტრაიისფერი დასხივების ფონზე კადმიუმის სელენიდის ნაწილაკები იწყებენ ციმციმს, გააღწევენ სისხლის მიმოქცევის სისტემაში და მივლენ სიმსივნურ უჯრედებამდე.
ნანომანიპულატორები
ნანომანიპულატორი შეიძლება ეწოდოს ისეთ მოწყობილობას, რომელიც გამოიყენება სხვადასხვა ნანოობიექტის – ნანონაწილაკების, მოლეკულის, ცალკეული ატომების მანიპულირებისთვის. დღესდღეობით შექმნილია ასეთი „ნანოპინცეტის“ რამდენიმე ვარიანტი. ერთ შემთხვევაში გამოიყენეს ორი ნახშირწყლოვანი ნანომილი დიამეტრით 50 ნმ, რომლებიც განლაგებულნი არიან 2მკმ დიამეტრის მქონე შუშის ხვეულის გარშემო, ხოლო მეორე შემთხვევაში – დნმ-ის მოლეკულა, რომელიც იცვლის თავის კონფიგურაციას მანიპულაციის შესაბამისად. კორნელის და მასაჩუსეტის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა წარმოადგინეს მაგალითი, მათ შეძლეს დაეშალათ, გაეხსნათ დნმ-ის მოლეკულა ნანოპინცეტის გამოყენებით.
ნანოტექნოლოგიური მექანიზმების გამოყენება კიბოს მკურნალობაში?!
ნანოტექნოლოგიურ მექანიზმებზე დაფუძნებული სიმსივნის მკურნალობის მეთოდების დანერგვა ფაქტიურად 2007 წელს დაიწყო და ამ კვლევების წარმატება რევოლუციის ტოლფასია სიმსივნის მკურნალობაში.
ნანოტექნოლოგიაზე დაფუძნებული სიმსივნის მკურნალობის მეთოდების შანსები საკმაოდ მაღალია, რადგან ამ დროს ძალზე მცირეა გვერდითი ეფექტების რიცხვი. ნანოტექნოლოგიურ საშუალებებს გააჩნიათ ტროპიზმი სიმსივნური უჯრედების მიმართ და არ იწვევენ ჯანმრთელი უჯრედების დაზიანებას სიმსივნურთან ერთად.
ნანოტექნოლოგიური მეთოდი დღესდღეობით წარმოადგენს ალტერნატივას კიბოს მკურნალობაში. მეცნიერების ვარაუდით, სულ რამდენიმე წელიწადში ის ჩაანაცვლებს ქიომიო და რადიოთერაპიული მკურნალობის მეთოდებს.
ის ფაქტი, რომ ნანოტექნოლოგიური მექანიზმები თავისი ზომით ათჯერ და ათასჯერ უფრო მცირეა, ვიდრე ადამიანის უჯრედები, მათ საშუალებას აძლევს გააღწიონ სისხლძარღვში, გაცდნენ ჰემატო-ენცეფალურ, ეპითელო-ენდოთელიარულ ბარიერებს, იმოქმედონ როგორც სიმსივნური უჯრედის ზედაპირზე, ასევე უჯრედის შიგნით.
ნანონაწილაკებით შექმნილ მექანიზმებს აქვთ პოტენციალი რადიკალურად შეცვალოს სიმსივნის საწინააღმდეგო თერაპია უკეთესობისკენ და მნიშვნელოვნად გაზარდოს მაღალეფექტური თერაპიული აგენტების რიცხვი. ნანონაწილაკები სრულიად არაინვაზიურია და ბოჭავს უშუალოდ სიმსივნურ უჯრედებს, განსაზღვრავს მათ ანატომიურ სტრუქტურას, დაზიანების კონტურს და ხილვადს ხდის მას. ნანონაწილაკები გვაძლევს საშუალებას დავინახოთ ის მოლეკულები და უჯრედები, რომელსაც რუტინული ტესტებით და მეთოდებით ვერ გამოვყოფთ. ის ფაქტი, რომ შეგვიძლია მონიტორინგი ვაწარმოოთ სიმსივნურ უჯრედზე, წარმატებულს ხდის ნანონაწილაკების გამოყენებას სადიაგნოსტიკოდ და სამკურნალოდ და ფარმაკოლოგიური პრეპარატების და საკონტრასტო ნივთიერებების ტრანსპორტირებისათვის.
ნანოჯავშნები, რომელიც შექმნეს რაისის უნივერსიტეტში, გარედან დაფარულია ოქროთი, ისინი ანადგურებენ თაგვების სიმსივნურ უჯრედებს. ნანოჯავშნები მონიშნულია, რათა ბოჭავს და სპობს სიმსივნურ უჯრედებს ანტისხეულების ან პეპტიდების კონიუგირების გზით მათ ზედაპირებზე. სიმსივნური არის ინფრაწითელი სხივებით დასხივებისას ოქრო ცხელდება საკმარის ტემპერატურამდე და ანადგურებს სიმსივნურ უჯრედებს.
ჩაატარეს ცდა თეთრ თაგვებზე, რომლებიც დაავადებულები იყვნენ სარძევე ჯირკვლის სოლიდური კიბოთი. მათ ინტრავენურად შეუყვანეს ცერამიდის მატარებელი ლიპოსომები, შედეგად მოხდა სოლიდური კიბოს ზრდის ინჰიბირება.
წამლის მიწოდების ნანოტექნოლოგიური სისტემა
საკმაოდ ეფექტურადაა შესაძლებელი ნანოტექნოლოგიური საშუალებების გამოიყენება ფარმაკოლოგიური პრეპარატების ორგანიზმში შესაყ- ვანად. ნანოსკალებს და ნანონაწილაკებს წამლის მოლეკულები მიაქვთ უშუალოდ იმ ადგილამდე, სადაც ყველაზე მეტადაა მედიკამენტის მოქმედება საჭირო. შესაბამისად, მინიმალურ დროში ჩვენ ვიღებთ მაქსიმალურ ეფექტს.
წამლის მიწოდების სისტემაში ძირითადად გამოიყენება ლიპიდებზე და ლიპომერებზე დაფუძნებული ნანონაწილაკების სისტემები. მათი ეფექტურობა ფარმაკოლოგიური პრეპარატების ფარმაკოკინეტიკაში და ბიოდისტრიბუციის პროცესებში ჩართვაში მდგომარეობს.
თუ ფარმაკოლოგიური პრეპარატების დიდი ზომის მოლეკულები ჩვეულებრივ შემთხვევში ტრანსფორმაციის დროს გამოიყოფა ორგანიზმიდან, ასეთი ტიპით მიწოდებული წამლის ნანონაწილაკები კავდება სიმსივნურად დაავადებული უჯრედების მიერ, რაც გარკვეულწილად განპირობებულია მათი მცირე ზომით.
წამლის მიწოდების ასეთი ტიპი თანდათან ვითარდება და შესაძლებელია პრეპარატის ფიქსირება როგორც პათოლოგიურად სახეშეცვლილი უჯრედის მემბრანაზე, ასევე უჯრედის შიგნით.
ნანოტექნოლოგიური საშუალებების გამოყენებასთან დაკავშირებული რისკ-ფაქტორები
არსებობს მოსაზრება იმის შესახებ, რომ ზოგიერთი ნანომასაალა საზიანოა ჯანმრთელობისათვის. რაც უფრო მცირეა ნაწილაკი, მით უფრო მაღალია მისი ქიმიური რეაქტიულობა და ბიოლოგიური აქტიურობა, უფრო დიდი რაოდენობით გამოყოფს რეაქტიული ჟანგბადის ნაწილაკებს, რომელიც შეიცავს თავისუფალ რადიკალებს. რეაქტიუ- ლი ჟანგბადის გამოყოფა დაფიქსირებულია ნახშირბადის შემცველი ფულერების ნანომასალებში, ნახშირბადის ნანომილებში და ნანონაწილაკებში ლითონის ჟანგის შემცველობით. მათ შეუძლიათ გამოიწვიონ დაჟანგვა, აალება, ცილების, მემბრანების, დნმ-ის მოლეკულის შეუქცევადი დაზიანება. ის ფაქტი, რომ ნანომასალას შეუძლია ნებისმიერი ბარიერის გადალახვა ორგანიზმში, ნებისმიერ ორგანომდე მიღწევა და ბოლომდე ათვისებადია ორგანიზმის მიერ, ერთის მხრივ მის დადებით, ხოლო მეორეს მხრივ მის უარყოფით მხარეზეც მეტყველებს, რადგანაც იგი ბევრად უფრო ტოქსიური შეიძლება იყოს, ვიდრე დიდი ზომის მოლეკულა.
დასკვნა
ამრიგად, ნანოტექნოლოგიებს შესწევთ უნარი სულ ცოტა ხანში შეაღწიონ ადამიანის ორგანიზმის ნებისმიერ წერტილში, აიღონ ლოკალურად სადიაგნოსტიკო ინფორმაცია, მიაწოდონ ფარმაკოლოგიური საშუალებები და საუკეთესო შემთხვევაში ადგილზევე აწარმოონ „ნანოქირურგიული“ ოპერაციები – ათეროსკლეროზული ფოლაქის მოცილება, ავთვისებიანად გადაგვარებული სიმსივნური უჯრედების განადგურება, დაზიანებული ნერვული ბოჭკოების აღდგენა და ა.შ.
ნანოტექნოლოგიები მომავლის ტექნოლოგიაა, რომლის გამოყენება წარმატებით დაიწყო მედიცინაში და თანდათან უფრო ფართო გავრცელებას პოულობს. დღეს არსებული პროგნოზით 2015 წლისათვის იგი დაიკავებს წამყვან ადგილს მედიცინის უამრავს დარგში.

ლიტერატურა

ნანახია: 7202 | შეფასებულია: 2 | რეიტინგი: [5.00]  



შეფასება

შესაფასებლად გაიარეთ ავტორიზაცია, ან დარეგისტრირდით


კომენტარები

კომენტარის დასამატებლად გაიარეთ ავტორიზაცია, ან დარეგისტრირდით



სახელი

პაროლი


2010 | მაისი–ივნისი | 16

2010 | მარტი–აპრილი | 15

2010 | იანვარი–თებერვალი | 14

2009 | ნოემბერი–დეკემბერი | 13

2009 | სექტემბერი–ოქტომბერი | 12

2009 | ივლისი–აგვისტო | 11

2009 | მაისი–ივნისი | 10

2009 | მარტი–აპრილი | 9

2009 | იანვარი–თებერვალი | 8

2008 | ნოემბერი–დეკემბერი | 7

2008 | სექტემბერი–ოქტომბერი | 6

2008 | ივლისი–აგვისტო | 5

2008 | მაისი–ივნისი | 4

2008 | მარტი–აპრილი | 3

2008 | იანვარი–თებერვალი | 2

2007 | ნოემბერი–დეკემბერი | 1


ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია

საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობის და სოციალური დაცვის სამინისტრო

თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი

ქართული google


დარეგისტრირებულია: 531

ამჟამად საიტზეა: 8

თქვენ ხართ სტუმარი No: 1270734


საიტის ავტორი: კობა კურტანიძე
© Copyright 2009-2017 MODERNPUBLISHING.GE
საიტზე არსებული მასალის გამოყენება ან გავრცელება, საიტის ადმინისტრაციის ნებართვის გარეშე, აკრძალულია.